Co zrobić, gdy przybywa oleju w silniku diesla?

Dlaczego przybywa oleju w silniku diesla? Najczęstsze przyczyny

Najczęstsze powody wzrostu poziomu oleju w silniku diesla to niedokończona aktywna regeneracja filtra cząstek stałych (DPF), zużycie wtryskiwaczy, nieszczelność w pompie wysokiego ciśnienia, uszkodzenie uszczelki pod głowicą, pęknięcie głowicy, a także zużycie pierścieni tłokowych i tulei cylindrowych.

Przerwanie procedury aktywnej regeneracji DPF

W celu wypalenia sadzy nagromadzonej w filtrze DPF inicjowany jest dodatkowy wtrysk paliwa, które nie spala się w cylindrze, tylko odparowuje i dociera do katalizatora utleniającego. Dopiero tam ma ulec spaleniu. Jeśli pojazd porusza się głównie w ruchu miejskim na krótkich dystansach, proces wypalania sadzy nagromadzonej w filtrze DPF jest wielokrotnie przerywany przez unieruchomienie silnika. Dawki niespalonego oleju napędowego skraplają się na ściankach tulei cylindrowych i są zgarniane przez pierścienie tłokowe do miski olejowej.

Mechaniczne zużycie i nieszczelność wtryskiwaczy

Zjawisko lejących wtrysków jest spowodowane erozją rozpylaczy, osadzaniem się nagarów lub zablokowaniem iglicy w pozycji otwartej przez zanieczyszczenia w paliwie. Uszkodzony wtryskiwacz traci zdolność do prawidłowej atomizacji paliwa. Zamiast tego dawkuje je w nadmiarze lub formie ciągłego strumienia kropel bezpośrednio do komory spalania. Niespalone paliwo spływa po ściankach cylindra do układu smarowania i powoduje rozcieńczanie oleju.

Nieszczelność w obrębie pompy wysokiego ciśnienia

Pompa wysokiego ciśnienia Common Rail jest napędzana bezpośrednio z rozrządu silnika. Jej wałek napędowy jest odseparowany od wnętrza silnika za pomocą gumowego uszczelniacza (simmeringu). Pod wpływem eksploatacji, wibracji i stwardnienia gumy uszczelniacz traci swoje właściwości. Paliwo przedostaje się wzdłuż wałka bezpośrednio do wnętrza bloku silnika (obudowy rozrządu lub skrzyni korbowej), zwiększając poziom oleju.

Uszkodzenie uszczelki pod głowicą lub pęknięcie głowicy

Uszczelka pod głowicą przepala się w wyniku przeciążeń termicznych lub błędów montażowych. To niszczy barierę między kanałami wodnymi a olejowymi. Podobny skutek wywołuje mikroskopijne pęknięcie odlewu głowicy cylindrów. W efekcie płyn chłodzący przedostaje się do układu smarowania.

Zużycie pierścieni tłokowych i tulei cylindrowych

Brak regularnej wymiany oleju powoduje długotrwałe tarcie, które prowadzi do wytarcia krawędzi roboczych pierścieni tłokowych oraz owalizacji tulei cylindrów. Powstają nieszczelności (przedmuchy), które uniemożliwiają prawidłowe uszczelnienie komory spalania. Niespalone opary paliwa są przedmuchiwane ze strefy spalania bezpośrednio do skrzyni korbowej. Tam skraplają się i mieszają z olejem, podnosząc jego poziom.

Czym grozi zbyt wysoki poziom oleju w silniku diesla?

Zbyt wysoki poziom oleju w dieslu może powodować spadki ciśnienia oleju, przerwy w smarowaniu gładzi cylindrowych i rozrządu, zablokowanie filtra DPF, uszkodzenie uszczelnienia pokrywy zaworów oraz miski olejowej, uszkodzenie turbosprężarki, zniszczenie układu korbowodów, pęknięcie bloku silnika oraz zatarcie panewek. Wysoki poziom oleju w silniku diesla rodzi poważne konsekwencje:

• Przeciwwagi obracającego się wału korbowego zaczynają fizycznie uderzać w lustro oleju i wtłaczać do niego powietrze, powodując spienienie. Piana nie może być efektywnie tłoczona przez pompę olejową. To skutkuje zapowietrzeniem układu smarowania, gwałtownymi spadkami ciśnienia oleju oraz przerwami w smarowaniu gładzi cylindrowych i rozrządu.

• Olej przedostaje się do komór spalania, ulega niepełnemu spaleniu i generuje popioły siarczanowe oraz fosforowe, które osadzają się w porach wkładu filtra. To prowadzi do jego zablokowania i skutkuje gwałtownym wzrostem przeciwciśnienia w układzie wydechowym, spadkiem mocy silnika oraz koniecznością wymiany lub regeneracji DPF.

• Nadmiar spienionego oleju i wysokie ciśnienie panujące w skrzyni korbowej przekraczają możliwości kompensacyjne układu odpowietrzania. Wysokie ciśnienie fizycznie wypycha simmeringi wału korbowego i wałka rozrządu. Niszczy przy tym uszczelnienia pokrywy zaworów oraz miski olejowej, generując obfite wycieki oleju.

• Zbyt wysoki poziom oleju w misce blokuje naturalny odpływ oleju z turbosprężarki. Spiętrzony w przewodzie powrotnym olej przedostaje się przez pierścienie uszczelniające do gorącej i zimnej części turbiny, co powoduje dymienie na niebiesko, odkładanie się nagarów na łopatkach VTG oraz przedostanie się oleju do intercoolera. Efektem jest mechaniczne uszkodzenie turbosprężarki.

• Nadmiar oleju jest wyrzucany przez odmę do układu dolotowego. Silnik traktuje go jako dodatkowe paliwo. W efekcie gwałtownie rosną obroty (rozbieganie diesla), co obciąża turbosprężarkę i powoduje zasysanie jeszcze większych ilości oleju. Proces ten trwa do całkowitego wypalenia oleju z miski, fizycznego zniszczenia układu korbowodów, pęknięcia bloku oraz zatarcia panewek.

Jak sprawdzić, czy w oleju silnikowym jest ropa?

Praktyczne sposoby sprawdzenia obecności ropy w oleju silnikowym to test plamy na papierze, test lepkości oraz weryfikacja zapachu. Test plamy na papierze wykonasz według poniższej instrukcji:

1. Przygotuj kawałek czystego, białego, niepowlekanego papieru (kartka z zeszytu lub zwykły papier biurowy) o wymiarach minimum 5 × 5 cm.

2. Uruchom i rozgrzej silnik podczas krótkiej przejażdżki (ok. 10 km).

3. Zatrzymaj samochód na równym podłożu i wyłącz silnik.

4. Wyciągnij bagnet pomiarowy i umieść go 3–5 cm nad środkiem kartki położonej na idealnie poziomej powierzchni (stół).

5. Poczekaj, aż kropla oleju sama spadnie na kartkę.

6. Odczekaj od 3 do 10 godzin, aż olej całkowicie wsiąknie w papier.

7. Obejrzyj wyschniętą plamę pod światło. Jeśli olej zawiera ropę, po 15–30 minutach od rozpoczęcia testu na zewnętrznej krawędzi plamy zacznie formować się jasny, przezroczysty pierścień. Im większa jego średnica, tym wyższe stężenie paliwa w oleju.

Jeśli nie chcesz czekać, wykonaj test lepkości. Nanieś kroplę oleju z bagnetu bezpośrednio na opuszki palców (kciuk i palec wskazujący) i rozetrzyj ciecz. Czysty olej stawia opór i tworzy śliską warstwę na palcach. Zanieczyszczony ropą staje się rzadki, nie ma lepkości i sprawia wrażenie wodnistego.

Ostatnią metodą sprawdzenia ropy w oleju silnikowym jest odkręcenie korka wlewu oleju i weryfikacja zapachu. Ostry, charakterystyczny zapach oleju napędowego z wnętrza silnika jest jednoznacznym dowodem na obecność ropy.

Co zrobić, gdy przybywa oleju w silniku?

Jeśli zauważysz, że w silniku przybyło oleju, pod żadnym pozorem nie kontynuuj jazdy. Oddaj auto do warsztatu na wymianę oleju z filtrem oraz diagnostykę układu wtryskowego, pompy wysokiego ciśnienia i filtra DPF. W dłuższej perspektywie wskazana jest także zmiana nawyków użytkowania pojazdu. Sprawdź, co dokładnie należy zrobić po wykryciu nadmiaru oleju w silniku:

• Zaprzestanie dalszej jazdy – chroni przed rozbieganiem silnika lub zatarciem panewek. Auto najlepiej przetransportować do warsztatu na lawecie.

• Wymiana oleju razem z filtrem – po rozcieńczeniu olej traci swoje właściwości smarne. Przed zalaniem nowego oleju warto zrobić płukankę, która usunie pozostałości paliwa z kanałów olejowych.

• Diagnostyka układu wtryskowego – sprawdzenie wtryskiwaczy pozwala ocenić, czy to ich zużycie jest główną przyczyną przedostania się ropy do oleju. Korekty powyżej 4 mg/cykl wskazują na nieszczelność wtrysków i konieczność regeneracji.

• Sprawdzenie zanieczyszczenia filtra paliwa metalowymi opiłkami – w razie ich obecności konieczna jest regeneracja pompy wysokiego ciśnienia, listwy wtryskowej oraz wtryskiwaczy.

• Diagnostyka komputerowa filtra DPF – trzeba odczytać poziom zapełnienia filtra sadzą oraz popiołem, a także zweryfikować historię i dystans ostatnich prób wypalania. Następnie należy usunąć ewentualne usterki uniemożliwiające automatyczne dopalanie sadzy na drodze (uszkodzony czujnik ciśnienia różnicowego, niesprawne świece żarowe lub zablokowany w pozycji otwartej termostat silnika).

Bardzo ważna jest także wiedza, jak jeździć dieslem. To pozwala uniknąć wielu problemów z eksploatacją auta. Przede wszystkim unikaj jazdy tylko na krótkich dystansach. Przynajmniej raz na kilkaset kilometrów przejedź się drogą szybkiego ruchu. Wystarczy 15–20 minut ze stałą prędkością i obrotami silnika powyżej 2000 obr./min na wyższych biegach. To umożliwi bezproblemowe dokończenie aktywnej regeneracji filtra DPF.

Ile oleju może przybyć w silniku Diesla, zanim stanie się to problemem?

Przyrost poziomu oleju silnikowego o 0,5 litra (i więcej) ponad stan maksymalny uznaje się za barierę, powyżej której drastycznie rośnie ryzyko poważnej awarii silnika. W poniższej tabeli znajdziesz laboratoryjne limity określające, ile oleju może przybyć w silniku diesla w zależności od rodzaju zanieczyszczenia.

Najczęściej zadawane pytania o przybywanie oleju w silniku diesla

Sprawdź odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące przybywania oleju w silniku diesla.

Dlaczego przybywa oleju w dieslu z filtrem DPF?

Najczęstszą przyczyną jest wielokrotne przerywanie przez kierowcę aktywnego procesu regeneracji filtra DPF. Sterownik silnika dawkuje wtedy dodatkowe paliwo w suwie wydechu, które skrapla się na zimnych ściankach cylindrów i spływa przez pierścienie tłokowe wprost do miski olejowej.

Dlaczego przybywa oleju w silniku diesla bez DPF?

Wynika to głównie z nieszczelności wtryskiwaczy (tzw. lanie wtrysków), uszkodzenia simmeringa wałka pompy wysokiego ciśnienia (ropa przecieka bezpośrednio do rozrządu lub skrzyni korbowej) lub uszkodzenia uszczelki pod głowicą (do oleju trafia płyn chłodniczy).

Jak sprawdzić, czy w oleju jest ropa?

Najprościej wykonać test plamy. Nanieś kroplę ciepłego oleju na zwykłą kartkę papieru i odczekaj kilka godzin. Ropa utworzy szeroką, jasną i przezroczystą aureolę wokół ciemnego rdzenia sadzy. Pomocne są też metody organoleptyczne – zapach paliwa z wlewu oleju oraz rzadka, wodnista konsystencja oleju na bagnecie.

Czy można jeździć, jeśli do oleju silnikowego dostanie się ropa?

Nie, eksploatacja pojazdu w takim stanie jest zabroniona. Ropa rozrzedza olej i niszczy jego właściwości smarne. To przy najmniejszym obciążeniu prowadzi do zatarcia panewek, zniszczenia turbosprężarki oraz stwarza bezpośrednie ryzyko rozbiegania diesla.

Czy zbyt wysoki poziom oleju w silniku może go uszkodzić?

Tak, nadmiar oleju może całkowicie zniszczyć lub poważnie uszkodzić jednostkę napędową przez rozbieganie silnika, utratę ciśnienia smarowania, zablokowanie odpływu z turbosprężarki, trwałe zapchanie filtra DPF i rozszczelnienie silnika.

Co ile kilometrów należy sprawdzać poziom oleju w dieslu?

W nowoczesnych silnikach Diesla z filtrem DPF, szczególnie eksploatowanych w mieście, poziom oleju należy sprawdzać regularnie co 1000–1500 kilometrów oraz przed i po każdej dłuższej trasie.